MoodleMoot '09ren laburpena

[jolaus]

Sare honetako partaide dezente egon zineten aurrekoan, Deustun ospatu zen MoodleMoot-ean. Han izan ez ginenok gustura irakurriko genuke han ikusi/entzun zenutenaren inguruko laburpentxo bat. Zer da gehien gustatu zitzaizuena? Ideia berririk, proiektu interesgarririk?

Azpian entzun dezakezue Anibalek eman zuen hitzaldiaren azken zatia:

Ba al dakizue nonbait aurkitu ote daitekeen bere hitzaldi osoaren bideoa? Zer iruditu zitzaizuen Anibalek esandakoak? Konektibismoaren inguruan egindako balorazioari buruz zerbait aipatzeko?

[jolaus]

Oraintxe irakurri dut Benitoren laburpen bikaina. Mila esker Benito. ;)

[Abel]

Egia esan behar badut, aurtengo MoodleMootean gustura egon banintzen ere, niri honelako bilkura formalek gero eta gutxiago erakartzen naute. Aspaldiko partez ikusi gabeko jendearekin egotea eta besteren esperientziak entzuteko modua izatea oso kontu positiboak dira baina neuk, aukeran, formatu txikiagoa eta ez hain formala eskertuko nuke.

[Abel]

Anibalek kritika gogorra egin zion konektibismoari eta ziur naiz bati baino gehiagori ez zitzaiola gustatu izan. Kontua da Anibalen ustez konektibismoak ez duela oinarri sendorik giza ikaskuntza azaltzeko. Izan ere, azken hamar urte hauetan ezin izan da aldaketarik gertatu gizakion ikasteko moduan.

Hori, finean, mundu akademikoan dagoen iritzia da. kasurik onenean, konektibismoa hispotesi bat da, oinarri teoriko eskasegia duena eta ikerketaren aldetik ezer gutxik sostengatzen duena.

[jolaus]

Aupa Abel

Pena da Anibalen hitzaldia osorik entzuteko aukerarik ez izatea oraindik. Ez dakit MoodleMoot-eko antolatzaileek osorik grabatu eta sarean ipintzeko asmorik ba ote duten. Horrela bada, abisatu. Benetan gustatuko litzaidake bere argudioak zeintzuk diren ondo ezagutzea. "...azken hamar urte hauetan ezin izan da aldaketarik gertatu gizakion ikasteko moduan." edota "...se mezclan los procesos de aprendizaje personales con los formales y no todos los profesores están preparados para eso." dira orain arte irakurri ditudanak eta, egia esan, ez zaizkit pisuzko argudioak iruditzen.

Oker ez banago kognitibismoaren lehen ideiak 1960 ingurukoak dira eta ordutik hona konstruktibismoaz eta konstruktibismo sozialaz luze hitz egin da. 40 urtetan gizartea izugarri aldatu da (gerra ondorengo gizarte industrializatu batetik, informazioaren gizartera pasatu gara) eta aldaketa soziologiko horiek ezagutza prozesuetan aldaketak eragin dituela garbi dago. Horren isla dira aurrean aipatutako ikaskuntza teoria horiek. Azken hamar urtetan aldaketa nagusiena teknologiaren eskutik etorri da eta horrek, derrigorrez, aurreko teoria horiek berrikusteko beharra ekarri du. Eta uste dut konektibismoaren ildo nagusienak hortik doazela.

Tira, pedagogia kontu hauetan immigrante bat besterik ez naiz; ez ditut sakon ezagutzen teoria nagusienak, oinarri teorikorik ba ote duen edo ez. Batzuek konektibismoa paradigma baten moduan ulertu nahi dute, gure ingurune pertsonalarekin harremanak zehazteko eredu bat; bufff, gauza potoloegiak dira niretzako. Dena den, edozein dela bere definizio akademikoa, gurea bezalako gizarte modernoan ikaskuntza prozesua ulertzeko eredu errealagoa dela iruditzen zait.

Egia da ere, ikaskuntza prozesu formalak eta ez-formalak nahasten direla Siemmens-en ekarpenean eta egia da, aldaketa horren aurrean irakaslearia oraindik ez dagoela prestatuta. Beti esan dut, oporretan ordenagailuak itzalduta eta posta elektronikoa deskonektatuta izaten duten irakasle asko daudela; oraindik baliabide horiek lanbidearekin identifikatzen dira, derrigortutako zeregin batekin. Baina nahitaez teknologiak formala eta informalaren arteko mugak ezabatu egiten ditu (Zertan ari naiz ni orain? Lanean? Produzitzen ari al naiz? Ikasten ari naiz? Niretzat? Nire ingurukoentzat? Sare honetako partaideentzat?). Irakasleok horri muzin egitea badugu (batzuk dioten bezala "eskubide osoa daukagu horretarako") baina gure ikasleek bizi duten errealitatea beste bat da. Eurek formala-informala muga hori ez daukate hain garbi, gu baino denbora gehiago daude online, posta elektronikoa, ordenagailua, mugikorra... ez dute "lanarekin" lotzen, edozein momentutan eskuartean duten baliabideak dira euren jakin-mina asetzeko erabili dezaketena edozein lekutan, edozein momentutan. Eta hortxe dago koska; belaunaldien artean dagoen salto hori ulertu eta egokitze prozesu bati hasiera ematen ez diogun bitartean, irakaskuntza formalak porrot egingo du (noiz ulertuko dute geletan milaka ordenagailu sartzeak ez duela irakaskuntzak duen arazo potoloena konponduko?).

Batzuetan grazia egiten dit. Askotan esaten da irakasleok ez gaudela konektibismoan adierazten diren ildo nagusiei heltzeko, teknologia mailan eskatzen dituen gaitasunak horretarako eragozpen nagusia izango balitz bezala. Tira, konstruktibismoak ez ditu horrelako eragozpenik; eta gutako zenbatek dakigu zeintzuk dira teoria horien benetako inplikazioak gure eguneroko lanean? Zenbateko ulertzen dute ikaskuntzaren enfoke hori? LOGSEak gauza asko hartzen zituen iturri teoriko horietatik. Zer gertatu da LOGSErekin? Zergatik egin du porrot?

Aldaketaren ardatza irakasleongan dago. Finlandiaz asko hitz egiten da; azter dezagun zein den irakaslearen perfila han. Euren ereduaren arrakastaren muinetako bat non dagoen ulertuko dugu.

(PD: ez dakit noraino joan naizen azkenean; noiz ikasiko dut!. Barkatu txapa ;)

[Abel]

Ez dut oso ondo gogoratzen baina uste dut Anibalek hiru ikasketa-modu bereizi zituela: a) formalak (eskola barrukoak), b) ez-formalak (eskolaren inguruan), eta c) informalak (nork bere kasa egiten dituenak).

Bestalde, arrazoi duzu konstruktibismoaren inplikazioak bere egiten dituen irakasleak gutxi direla esaten duzunean, hortan ez dago zalantzarik. Are gehiago, azken urteotan hezkuntzaren munduan teoria mailan ondo justifikatutako berrikuntza-proiektuak burutu nahi izan dira eta gerora apenas izan duten ezer aldatzeko indarrik praktikan.

[jolaus]

Bai, horrela da, ikaskuntza hiru modu horretara plantea daiteke. Ez-formalaren barruan lanean gertatzen dena ere sartu izan ohi da. Dena den, azkenaldian irakurri dudanagatik, hiruko hori bitan laburbildu daiteke, izan ere, ondo pentsatuta, lehengo biek ikaskuntza eredu (ez dakit metodologia den hitza) berari erantzuten diote (pentsa bestela nola burutzen dugun lan-esparruari lotutako formazioa :). Horrela, ikasteko moduari, erabilitako bitartekoei, autonomia eta borondatearen... ikuspegitik, ikaskuntza bitan bana daiteke: formala eta informala.

Portzierto, aurreko erantzuna eman aurretik nire informazio iturriei errepasotxo bat ematen egon naiz. Norbaiti interesatzen bazaizkio hementxe kontsultatu ditudan dokumentuak:

• Andoni Sagarnaren Iparrorratza
• George Siemens-en Konektibismoaren ideia nagusiak
• Michael Wesch-en Anti-enseñanza: confrontando la crisis del sentido

Honi eskaini diodan denbora tartean:

• "Lanean" aritu naiz, bai ala ez?
• "Ikasi" dut, bai ala ez?
• Eskainitakoa, nire kolektiboaren mesederako izan daiteke, bai al ez? Nodoa naiz, bai ala ez?
• Zein da nire kolektiboa, ikastolako esparru fisikoan lanean ari direnak? Zirikteroen sareko partaideak? Nire ekarpenak jarraitzeko RSS jariora harpidetuta daudenak? Parroki honetako eliztarrak soilik ala bisitan datozenak ere?
• Ekarpen hauek (eta modu osagarrian eskainitako infromazioa) irakurri dutenek, nolako ikaskuntza burutu dute, formala ala informala? Euren lanbideetan baliagarria izan daiteke?
• ????

Ene, zenbat galdera! ;)

[GorkaAzk]

Galdera gero eta egokiagoak egitea izaten da zientziaren aurrera bide seguru bakarra ;-)

[Benito]

Konektibismoaren inguruko kritika hori entzun nuenean, hurrengo saioan David Vidalek hitz egin behar zuela gogoratu nuen. Vidal konektibismoaren predikatzaile sutsua da hain zuzen ere, eta beharbada eztabaida puntu bat etorriko zela pentsatu nuen. Vidalek bere saioan aipamenen bat egin zien Anibalen hitzei (bertan zegoen Anibal ere), eztabaidari edo polemikari pisua kendu guran edo. Dena dela hortxe geratu zen asuntoa. Konektibismoa jakintzaren bideak interpretazeko ikuspegi bat baino ez dela eta ikaskuntzaren ikuspegi globala hartzen duela bere baitan, edo horrelako zerbait.

Hala ere, Vidalek eta Soldevillak aurkeztu zuten Hablapalabra egitasmoaren dokumentazioan aipamen hau aurkitu dut:

El curso responde a un modelo de enseñanza/aprendizaje que se ajusta mejor que otros (sin ir más lejos, que el constructivismo) a los procesos que subyacen y posibilitan la adquisición de conocimiento. En otras palabras, parte de modelos explicativos sobre cómo aprendemos que son mucho más eficaces y ajustados a la realidad cerebral

Eta Downes-en hitz hauek oin-oharrean:

Las conexiones -el conocimiento- se forman de manera natural, por asociación, y no son 'construidas' a través de ningún tipo de acción intencional.

Tira, ez dakit polemikarako bidea, iraultza teorikoa edo eztabaida bizantinoak ote diren. Kontuak Twitter-en eta jarraituko zuela esan zuen Vidalek, ondo ulertu banuen.

[Ainhoa Ezeiza]

Nire ustez, Anibalek esan nahi zuena izan zen oraindik oso goiz dela esateko ikaskuntza-teoriak aldatu behar direla, eta egia da ikerketaren ikuspegitik ez dela jaso oraindik ebidentzia enpiriko nahikorik esateko gizakia konstruktibismotik konektibismora pasa dela ikasteko moduan edo bestelako konbinaziorik. Konektibismoa hezkuntza teoriatzat hartzea oso kontu serioa da eta gaur egungo teknologia aldakorrek ez diete (digute) ikertzaileoi denbora nahikoa ematen benetako teoria bat eraikitzeko, gure intuizioak edo eguneroko praktikak erakusten digutenetik haratago.

Hori, dena dela, ez da arazo handiegia; aipatu duzuen bezala, irakasleok ez diogu gehiegi ere begiratzen teorikoen lanari eta senak eta esperientziak erakutsi ohi digu bidea beste ezerk baino gehiago.

Anibalek esan zituen kontu interesgarri askotarik hauxe azpimarratuko nuke: irakasleon zeregin nagusietako bat ebaluazioa bada eta horrekin batera akreditazioa, ezin dela planteatu ikaslearen sare informaletan "muturra sartzea" gure ikaslearen aurrerabidea aztertzeko. Ezin gara sartu ikasleen txat pribatuetan jakiteko ea ondo erabiltzen duten hizkuntza hor zehar ligatzen ari direnean, hori funtsezko kontua da.

Betidanik ikasi dugu irakasleengandik urrun, zilegi zaie irakasleei gure sare pertsonaletan infiltratzea gure performantzia aztertzeko? Horrek ez du esan nahi ikaslea ikasten ari ez denik, besterik gabe kontu desberdinak dira. Eta hau funtsezkoa da irakasleen formaziorako estrategiak planteatzeko orduan.

Beharbada sare honetan ibili eta moodlemoot-era hurbildu zinetenak esperientzia ez-unibertsitarioetan aritu zineten. Ni unibertsitatekoetan izan nintzen eta bertan oso ideia interesgarriak mahaigaineratu ziren. Nire gusturako, onena Asier Aranzabalena izan zen (besteak gutxietsi gabe noski), berak oso argi erakutsi baitzuen moodle zergatik den hain ona moodle hezkuntza unibertsitarioan eta nola egin daitekeen planteamendu pedagogiko bikaina moodle erabilita. Irakasleak formatzen/konbentzitzen baditugu irakaskuntza hortik bideratzeko, benetako ikaskuntza formala gauzatuko dugu. Mila tresna irakatsi ordez, irakats diezaiegun bat oso ondo erabiltzen, planteamendu metodologiko ona diseinatzen.

Nik neuk ere ez diot zentzurik ikusten Twitter edo Facebook formazio-ikastaroetan emateari. Irakatsi diegu noizbait ikasleek nola egiten dituzten lagunak edo nola ligatzen duten formazio-ikastaroetan? Unibertsitatean behintzat ez. Benetan kontrolpean izan behar ditugu ikasleen ikas-baliabide guztiak? Ala, izatekotan, irakatsi behar diegu elkarrengandik ikasten eta konpartitzen? Anibalen ikuspegia hortik zihoala uste dut.

Nire helburua/erronka izango da moodlemoot-en kronikak aste honetan bertan amaitzea idazten. Asko dago esateko eta neu ere ez nago ziur "nire laneko zereginen barruan" dagoen ala ez, ze ez didate beste ezer arindu hori egin dezadan! Baina kronika horiek argitaratu ahala jasoko duzue informazioa han eta hemen

[Benito]

David Vidalek erantzun du Nodos Ele-en: http://www.nodosele.com/blog/davidal/moodlemoot-euskadi-2009-ii-alg...

Hau bigarren artikulua izan da, lehengo bat ere badago (http://www.nodosele.com/blog/davidal/moodlemoot-euskadi-2009-i-%C2%...).

Balorazioaren errematea:

En definitiva, y aunque se escucharon algunas cosas muy interesantes, parece que la gente iba más a enseñar y ver -los dos de los verbos más usados por Anibal de la Torre durante la conferencia inaugural- que a aprender y mostrar.

La pregunta es: ¿por qué ocurre eso?